پسته
راهنمای تخصصی خرید و مصرف انواع پسته
پسته دانه خوراکی درختی از خانواده پسته ایان است. خاستگاه طبیعی این آجیل از شمال شرق ایران تا آسیای مرکزی و افغانستان امتداد دارد. ترکیب چربی های غیراشباع، پروتئین گیاهی، فیبر، پتاسیم، مس، ویتامین B6 و رنگدانه هایی مانند لوتئین و زآگزانتین، پسته را به ماده ای سرشار از نظر انرژی و ریزمغذی ها تبدیل می کند. خواص تغذیه ای آن نیز به مقدار مصرف، روش بو دادن، میزان نمک و شرایط نگهداری وابسته است.
انواع پسته و تفاوت ظاهری آن ها
اگر بخواهیم این پسته ها را بر اساس استان تولید کننده دسته بندی کنیم:
- پسته اکبری، احمد آقایی، فندقی و کله قوچی بیشتر با رفسنجان و استان کرمان شناخته می شوند؛
- در مقابل، شاه پسند، عباسعلی، خنجری و فخری از تولیدات دامغان هستند.
در بازار ایران، پسته بر اساس شکل به دو گروه کشیده و گرد تقسیم می شوند. پسته اکبری و احمد آقایی کشیده ترند و برای پذیرایی و آجیل مخلوط لوکس انتخاب می شوند. اکبری معمولا درشت تر و بلند تر است. احمد آقایی پوسته استخوانی روشن تر و مغز متمایل به قرمز و سبز دارد.
پسته فندقی یا اوحدی گردتر و کوچک تر است و چون تعداد دانه بیشتری در هر کیلو دارد، برای مصرف روزانه، تولید مغز، کره آجیل و نیز ترکیب در آجیل مخلوط گزینه اقتصادی تری است. کله قوچی نیز گرد است، اما دانه ای درشت تر از پسته فندقی دارد.
- شاه پسند: این پسته بادامی، کشیده و خوش فرم بوده و پوست استخوانی کرم نسبتا تیره و پوست روی مغز قرمز است.
- عباسعلی: کشیده و بادامی است و کمی کوچک تر است و پوست استخوانی سفید و روشن دارد.
- خنجری: بسیار کشیده و بادامی با نوک تیز و لبه هایی شبیه خنجر دارد. پوست استخوانی آن کدر و نسبتا تیره است.
- فخری: بادامی و نسبتا کشیده است. پوست استخوانی سفید و مات و پوسته نرم میوه صورتی رنگ می باشد.
پسته خام، شور یا طعم دار؟
پسته خام، بدون نمک و طعم دهنده، برای مصرف مداوم روزانه مناسب است. بودادن کنترل شده بافت را ترد و رایحه را قوی تر می کند، اما حرارت زیاد یا نگهداری طولانی پس از بودادن می تواند باعث اکسید شدن چربی ها شود. در مدل های شور، زعفرانی، ترش و شور، فلفل سماق، زنجبیلی یا نمک دریا باید علاوه بر تازگی، مقدار نمک و کیفیت ترکیبات طعم دهنده را هم بررسی کنید.
برای پذیرایی می توانید از پسته اکبری شور، احمد آقایی یا کله قوچی استفاده کنید. برای آشپزی و قنادی، مغز پسته خام و خلال پسته مناسب هستند. زیرا نمک یا اسید طعم دهنده می تواند مزه نهایی غذا را تغییر دهد. محصولات معرفی شده فروشگاه آجیل و خشکبار نعمتی نیز نمونه های خام، شور، زعفرانی و طعم دار از مدل های اکبری، احمد آقایی، فندقی و کله قوچی، همراه مغز و خلال پسته هستند.
ارزش غذایی و مقدار مناسب مصرف
پسته منبعی از چربی های عمدتا غیراشباع، پروتئین و فیبر است. یک وعده معمول حدود ۲۸ تا ۳۰ گرم، یعنی تقریبا یک مشت کوچک مغز پسته، نزدیک به ۱۶۰ کیلو کالری انرژی دارد. بنابراین اگر رژیم کاهش وزن دارید حتما در میزان مصرف آن دقت کنید.
پسته را می توان همراه میوه، ماست ساده، سالاد یا جو دوسر مصرف کرد. ترکیب آن با خوراکی های پرفیبر و کم شکر، میان وعد های سیر کننده تر از شیرینی و تنقلات تصفیه شده است. اگر فشار خون دارید، نوع خام یا کم نمک را انتخاب کنید. در بیماری کلیوی، به دلیل پتاسیم و فسفر، مقدار مصرف باید با برنامه متخصص تغذیه هماهنگ باشد.
خواص پسته؛ شواهد علمی چه می گویند؟
چربی های غیراشباع، فیبر و فیتو استرول های پسته می توانند در قالب یک رژیم متعادل به بهبود بعضی شاخص های چربی خون کمک کنند. اما اصلا نباید در مصرف هیچ آجیل و خشکباری افراط کنید.
مطالعات مربوط به قند خون نیز نشان داده اند که مصرف کنترل شده پسته ممکن است بعضی شاخص های قند، فشار خون و التهاب را در افراد مبتلا به دیابت نوع دو بهبود دهد. در نظر داشته باشید که پسته درمان دیابت نیست و میزان مصرف و کل کربوهیدرات رژیم غذایی شما همچنان تعیین کننده هستند.
لوتئین و زآگزانتین موجود در پسته از ترکیبات آنتی اکسیدانی مرتبط با سلامت چشم هستند. اما خوردن پسته به تنهایی از بیماری چشمی پیشگیری یا آن را درمان نمی کند. پروتئین و فیبر آن نیز می تواند به سیری کمک کند، به شرط آنکه مقدار مصرف کنترل و جایگزین تنقلات کم ارزش شود.
کاربردهای غذایی، آرایشی و صنعتی این آجیل
پسته در صنایع غذایی به شکل مغز کامل، خلال، پودر، خمیر، کره و روغن مصرف می شود. مغز سبز برای بستنی، شکلات، باقلوا و کرم های قنادی پرکاربرد می باشد. مغز خردشده نیز برای گرانولا، سس، سالاد و روکش شیرینی مناسب است. هنگام خرید آجیل برای پذیرایی، بهتر است طعم و شوری پسته با سایر مغزها هماهنگ باشد تا مزه یک مغز بر کل ترکیب غلبه نکند.
روغن پسته به دلیل اسید های چرب، در بعضی فرمولاسیون های نرم کننده پوست و مو به عنوان روغن پایه یا مرطوب کننده استفاده می شود. دیگر کاربردهای این روغن، کمک به خشکی پوست،ایجاد خاصیت آنتی اکسیدانی و نرم درخشندگی مو است. اما اگر به مغزها حساسیت دارید؛ باید پیش از مصرف موضعی، آزمون حساسیت انجام دهید.
پوسته سخت پسته یک ضایعه بی ارزش نیست. مطالعات نشان داده اند می توان آن را به کربن فعال یا بیوچار تبدیل کرد و برای جذب بعضی فلزات، رنگها و آلاینده های آب به کار برد. عصاره پوست و پوسته نیز حاوی ترکیبات فنولی است و برای کاربردهای آنتیاکسیدانی کاربرد دارد. می توانید مربای پوست پسته درست کرده و در وعده های صبحانه خود نوش جان کنید.
تشخیص تازگی و نگهداری درست از پسته
پسته تازه باید بوی طبیعی، بافت ترد و طعم ملایم داشته باشد. بوی رنگ، صابون یا روغن کهنه، تلخی پایدار، مغز چروکیده و لکه های کپکی نشانه بی کیفیت بودن است. خندان بودن پسته هم صرفا نشانه کیفیت نیست؛ مهم این است که خندان بودن طبیعی و مغز سالم باشد.
آفلاتوکسین سمی است که بعضی کپک ها تولید می کنند و در مغز هایی مانند پسته می تواند مسئله ایمنی ایجاد کند. این آلودگی همیشه با ظاهر قابل تشخیص نیست؛ بنابراین بسته بندی سالم، گردش کالای مناسب آجیل فروشی و کنترل کیفی خیلی مهم است.
پسته و به ویژه مغز و خلال آن را در ظرف نفوذناپذیر، دور از نور، رطوبت و گرما نگهداری کنید. برای مصرف طولانی تر، یخچال یا فریزر مناسب تر است. زیرا دمای پایین سرعت اکسید شدن چربی و افت عطر را کم می کند. اندازه پسته با انس سنجیده می شود. هرچه عدد انس پایین تر باشد، دانه ها درشت تر هستند. بااین حال، درشتی به تنهایی نشانه کیفیت این مغز نیست. درصد پوکی، یکنواختی و طعم تازه معیارهای مهم تری هستند.
خرید آجیل و خشکبار درجه 1 از نعمتی
در آجیل و خشکبار نعمتی می توانید تازه ترین و درجه 1 ترین انواع مغزها، خشکبار و میوه خشک را با بهترین قیمت بخرید. تولیدی نعمتی در سال 1329 فعالیت خود را در اردبیل آغاز کرده و دارای نشان های کیفیت Iso9001 و Iso9002 است. با خیال می توانید یا به شعبه تهران این مجموعه مراجعه کنید و یا به صورت آنلاین خرید کرده و در هر نقطه ای از ایران باکیفیت ترین آجیل و خشکبار را دریافت کنید.
از آجیل و خشکبار ما دیدن کنید
برای تجربهی طعم واقعی تازگی و کیفیت، از فروشگاه ما دیدن کنید! ما با دقت، بهترین و تازهترین خشکبار و آجیل را برای شما فراهم کردهایم تا لذت یک خرید مطمئن را تجربه کنید. با حضور در فروشگاه، از نزدیک تنوع بینظیر محصولات را ببینید.