تخمه آفتابگردان
تخمه آفتابگردان خام و مزه دار
تخمه آفتابگردان دانه خوراکی است که هم به صورت تنقلات و هم برای تولید روغن، کره گیاهی و ترکیبات پروتئینی استفاده می شود. این دانه برخلاف اندازه کوچک خود، مقدار قابل توجهی چربی غیراشباع، پروتئین گیاهی، فیبر، ویتامین E و مواد معدنی دارد.
تخم گل آفتابگردان از نظر نوع گیاه، اندازه دانه، رنگ پوسته و روش فرآوری تنوع زیادی دارد. بعضی مدل ها برای روغن گیری کشت می شوند. در حالی که دانه های درشت تر و خوش خوراک تر در بازار آجیل و خشکبار عرضه می شوند.
تفاوت ظاهری تخمه آجیلی و روغنی آفتابگردان
تخمه های آجیلی پوسته ای درشت، راه راه و مغزی نسبتا بزرگ دارند. در مقابل، تخمه روغنی کوچک تر، تیره تر و دارای درصد روغن بیشتری هستند. این تفاوت ژنتیکی مشخص میکند که دانه برای مصرف مستقیم مناسب تر است یا برای استخراج روغن.
ارزش غذایی تخم آفتابگردان
بخش خوراکی تخم آفتابگردان از چربی، پروتئین و فیبر تشکیل شده است. قسمت زیادی از چربی آن از نوع غیراشباع است و اسید های چرب لینولئیک و اولئیک از اجزای مهم آن هستند.
مغز تخمه همچنین منبع مناسبی از ویتامین E است. این ویتامین در بدن نقش آنتی اکسیدانی دارد و از غشای سلول ها در برابر اکسیداسیون محافظت می کند. منیزیم، فسفر، مس، سلنیوم، آهن و روی نیز در این دانه وجود دارند، اما مقدار دریافتی بدن به حجم مصرف بستگی دارد.
پروتئین تخم آفتابگردان میتواند به تأمین بخشی از پروتئین روزانه کمک کند، ولی بهتر است در کنار حبوبات، غلات و سایر منابع پروتئینی مصرف شود. فیبر آن نیز به افزایش احساس سیری و عملکرد طبیعی دستگاه گوارش کمک میکند.
خواص تخمه آفتابگردان برای بدن
- چربی های غیر اشباع این تخمه جایگزین مناسبی برای چربی های اشباع هستند.
- وجود ویتامین E و ترکیبات فنولی نیز خاصیت آنتی اکسیدانی به این مغزها می دهد.
- منیزیم موجود در مغز تخمه در عملکرد طبیعی عضلات، اعصاب و تولید انرژی نقش دارد.
- فسفر برای ساختار استخوان ها و سلول ها ضروری است و مس در برخی واکنش های آنزیمی بدن اثرگذار است.
در هنگام خرید آجیل و خشکبار در نظر داشته باشید که فواید هر کدام زمانی معنا پیدا می کند که در مقدار مناسب و در قالب یک الگوی غذایی متعادل مصرف شود.
انواع تخمه آفتابگردان
بر اساس اندازه، نوع پوسته، روش آماده سازی و طعم می توان این تخمه ها را در نظر گرفت:
- تخمه آفتابگردان ریز
- مغز تخمه آفتابگردان خام و نمکی
- تخمه آفتابگردان خام
- تخمه آفتابگردان نمکی و گلپر
- تخمه آفتابگردان دور سفید
تفاوت تخمه خام، بو داده و نمکی
حرارت کنترل شده، رطوبت دانه را کاهش می دهد و با ایجاد ترکیبات معطر، طعم و تردی افزایش می یابد. اما حرارت بسیار بالا یا بو دادن طولانی مدت باعث اکسید شدن چربی ها و ایجاد طعم سوختگی می شود.
تخمه خام سدیم کمتری دارد، اما تخمه بو داده بدون نمک نیز می تواند انتخاب خوبی باشد. در نمونه های نمکی، تفاوت اصلی به میزان سدیم بر می گردد. بنابراین افراد دارای فشارخون بالا یا محدودیت مصرف نمک بهتر است به سراغ تخمه خام یا بدون نمک بروند.
در زمان خرید آجیل و خشکبار بهتر است عبارت «بوداده» را معادل «ناسالم» و عبارت «خام» را معادل «با کیفیت» در نظر نگیرید. تازگی محصول، دمای فرآوری، مقدار نمک و شرایط نگهداری معیارهای دقیق تری هستند.
کاربردهای تخم آفتابگردان
مغز تخمه را می توانید به سالاد، ماست، سوپ، نان، کیک، گرانولا و صبحانه اضافه کنید. خرد کردن آن باعث پخش بهتر در غذا می شود، اما محصول خردشده به دلیل تماس بیشتر با هوا سریع تر اکسید می شود و باید زود تر مصرف کنید.
کره تخم آفتابگردان از آسیاب کردن مغز بو داده یا خام تهیه می شود. این کره آجیل در صبحانه، ساندویچ، سس و شیرینی پزی استفاده می شود. کره ای با درصد بالای مغز تخمه و مقدار کم شکر، نمک و روغن بهترین انتخاب است.
روغن تخم آفتابگردان نیز از فشردن یا استخراج از دانه تولید می شود. روغن پرس سرد عطر و ترکیبات طبیعی بیشتری دارد، ولی معمولاً برای حرارت های ملایم مناسب تر است. روغن آفتابگردان تصفیه شده برای پخت و پز مناسب است. اما اگر روی بسته بندی آن عبارت «پر اولئیک» دیدید؛ یعنی برای حرارت های بالاتر و سرخ کردن عالی هستند.
مقدار مناسب مصرف تخم آفتابگردان
برای بیشتر بزرگسالان سالم، حدود ۲۵ تا ۳۰ گرم مغز تخمه در روز کافی است؛ یعنی تقریبا یک مشت کوچک.
هر ۲۸ گرم مغز تخمه آفتابگردان بو داده بدون نمک حدود ۱۶۳ تا ۱۶۵ کیلوکالری، ۱۴ گرم چربی و بیش از ۵ گرم پروتئین دارد. بنابراین این تخمه با وجود ارزش غذایی بالا، پرکالری است. اگر در همان روز از گردو، بادام، پسته یا سایر مغز ها نیز استفاده می کنید، بهتر است مجموع آن ها حدود یک مشت کوچک باشد، نه اینکه از هر نوع ۳۰ گرم مصرف شود.
عوارض مصرف زیاد تخم آفتابگردان
مهمترین مشکل مصرف بیش از اندازه تخم آفتابگردان، دریافت زیاد انرژی است. تخمه غذایی مغذی محسوب میشود، اما کمکالری نیست. زیاده روی در تخمه آفتابگردان شور سدیم بدنتان را افزایش و خطر فشار خون بالا، بیماری های قلبی و آسیب کلیوی را زیاد می کند.
پوسته تخمه باعث تحریک دستگاه گوارش می شود. در کودکان کم سن نیز تخمه با پوست می تواند باعث خفگی شود و بهتر است مغز تخمه آفتابگردان خرد آن را تهیه کنید.
حساسیت به تخم آفتابگردان شایع نیست، اما ممکن است رخ دهد. خارش، کهیر، تورم یا مشکلات تنفسی پس از مصرف به ارزیابی پزشکی نیاز دارد.
خرید تخم آفتابگردان تازه از آجیل و خشکبار نعمتی
در آجیل و خشکبار نعمتی می توانید انواع تخمه آفتابگردان تازه، خوش طعم و با کیفیت را با اطمینان انتخاب کنید. همین حالا میان وعده ای سالم و مغذی را به سبد خرید خود اضافه کنید.
از آجیل و خشکبار ما دیدن کنید
برای تجربهی طعم واقعی تازگی و کیفیت، از فروشگاه ما دیدن کنید! ما با دقت، بهترین و تازهترین خشکبار و آجیل را برای شما فراهم کردهایم تا لذت یک خرید مطمئن را تجربه کنید. با حضور در فروشگاه، از نزدیک تنوع بینظیر محصولات را ببینید.